Hulumtimi i tregut #Newnormal dhe raporti më i fundit i Valicon, Consumer Insight Q4 2025, zbulojnë se konsumatorët në rajonin Adria u përballën me një “presion të dyfishtë” në fund të vitit të kaluar: inflacioni i vazhdueshëm dhe shqetësimi në rritje për paqëndrueshmërinë politike. Të dhënat tregojnë se kursimi nuk është më vetëm një fazë e përkohshme, por po konsolidohet si një sjellje e përhershme e konsumatorit.

 STRESI FINANCIAR DHE PASIGURIA POLITIKE: “PRESIONI I DYFISHTË”

Hulumtimi #Newnormal vëzhgon reagimet e publikut ndaj zhvillimeve të ndryshme dhe jetës së përditshme.Data: 18–21 nëntor 2025. Metoda: Anketë online përmes panelit Jazvem/Opinia.club, me një mostër përfaqësuese të moshave 18 deri në 75 vjeç. Madhësia e kampionit sipas vendeve: Slloveni (n=511), Kroaci (n=508), Bosnjë e Hercegovinë (n=515), Serbi (n=514), Kosovë (n=505), Mal i Zi (n=302), Maqedoni e Veriut (n=515).

Hulumtimi nuk financohet nga asnjë kompani, individ apo organizatë dhe është i disponueshëm lirisht për publikun.

Burimi kryesor i shqetësimit në të gjithë rajonin mbeten vështirësitë financiare, kryesisht për shkak të inflacionit dhe rritjes së kostos së jetesës. Shumica e njerëzve ndjejnë se situata e tyre financiare ka mbetur e pandryshuar ose është përkeqësuar. Nivelet më të larta të shqetësimit lidhur me inflacionin regjistrohen në Kosovë (76%) dhe në Maqedoninë e Veriut (72%), ku përqindja e atyre që janë tejet të shqetësuar është rritur krahasuar me tremujorin paraprak.

Përveç shqetësimeve financiare, vërehet një frikë në rritje nga paqëndrueshmëria e brendshme politike:

Hulumtimi #Newnormal vëzhgon reagimet e publikut ndaj zhvillimeve të ndryshme dhe jetës së përditshme.Data: 18–21 nëntor 2025. Metoda: Anketë online përmes panelit Jazvem/Opinia.club, me një mostër përfaqësuese të moshave 18 deri në 75 vjeç. Madhësia e kampionit sipas vendeve: Slloveni (n=511), Kroaci (n=508), Bosnjë e Hercegovinë (n=515), Serbi (n=514), Kosovë (n=505), Mal i Zi (n=302), Maqedoni e Veriut (n=515).

• Serbia: Frika nga paqëndrueshmëria politike mbetet jashtëzakonisht e lartë. Plot 59% e të anketuarve janë shumë të shqetësuar për ngjarjet aktuale politike në vend. Kjo pasqyrohet në një Indeks të Normalitetit mjaft negativ (-41), i cili është më i ulët vetëm në Maqedoninë e Veriut (-47). Në Serbi, përkeqësimi i situatës financiare kontribuon më tej në këtë gjendje, pasi indeksi ra me 13 pikë përqindjeje krahasuar me tremujorin paraprak.
• Kroacia: Shqetësimi për ngjarjet politike është rritur ndjeshëm – përqindja e të shqetësuarve u rrit me 7 pikë përqindjeje, dhe Indeksi i Normalitetit rezultoi negativ (-1) pas një kohe të gjatë. Megjithatë, të dyja vlerat janë ende ndër më të favorshmet në rajon. Kjo rritje ka të ngjarë t’i atribuohet vrullit të zakonshëm të shpenzimeve të fundvitit dhe jo ndonjë përmirësimi të gjendjes financiare, e cila në fakt shënoi rënie krahasuar me tremujorin paraprak. Si Indeksi i Konsumit Financiar (-38), ashtu edhe ai i Gjendjes Financiare (-11), mbeten në territor negativ.
• Bosnja e Hercegovina dhe Mali i Zi: Përqindja e atyre që janë shumë të shqetësuar për zhvillimet politike është relativisht e lartë (40%). Në Malin e Zi, kjo shifër u rrit me plot 14 pikë përqindjeje krahasuar me tremujorin e tretë (T3), ndërsa në Bosnjë e Hercegovinë mbeti e pandryshuar. Indeksi i Konsumit në Bosnjë, ndonëse në vlera negative, mbetet i qëndrueshëm (-39), pavarësisht rënies së statusit financiar (-7). Ndërkaq, në Malin e Zi, të dy indeksët shënuan rënie të ndjeshme – Indeksi i Statusit Financiar ra me 6 pikë përqindjeje, ndërsa ai i Konsumit me 11 pikë përqindjeje.
• Sllovenia: Shifrat më të qëndrueshme regjistrohen në Slloveni, ku të tre indeksët – ai i Normalitetit (4), i Statusit Financiar (-3) dhe ai i Konsumit (-32) – janë ndër më të lartët në rajon. Shqetësimi për inflacionin (51% shumë të shqetësuar) dhe për situatën politike (30% shumë të shqetësuar) mbeten ndër nivelet më të ulëta në rajon. Gjithashtu, nuk u vërejtën lëvizje të ndjeshme në krahasim me tremujorin e tretë (T3).

KURSIMI I RREPTË SI KONSTANTE E RE

Konsumatorët i janë përshtatur plotësisht paqëndrueshmërisë afatgjatë, duke përqafuar masa të rrepta kursimi që tashmë janë bërë normë për pjesën më të madhe të popullsisë:

Hulumtimi #Newnormal vëzhgon reagimet e publikut ndaj zhvillimeve të ndryshme dhe jetës së përditshme.Data: 18–21 nëntor 2025. Metoda: Anketë online përmes panelit Jazvem/Opinia.club, me një mostër përfaqësuese të moshave 18 deri në 75 vjeç. Madhësia e kampionit sipas vendeve: Slloveni (n=511), Kroaci (n=508), Bosnjë e Hercegovinë (n=515), Serbi (n=514), Kosovë (n=505), Mal i Zi (n=302), Maqedoni e Veriut (n=515).

• Blerjet në markete të lira dhe ofertat: Këto janë format më të përhapura të kursimit në rajon. Ndër ata që kanë ndryshuar zakonet e blerjes, përqindja e personave që furnizohen në dyqane të lira është më e lartë në Maqedoninë e Veriut (71%) dhe Serbi (70%). Ndërkaq, blerjet gjatë zbritjeve dhe ofertave mbeten më të pranishme në Kroaci (69%), e ndjekur fill pas saj nga Sllovenia dhe Serbia (67%).
• Anulimi i abonimeve/anëtarësimeve dhe shtyrja e blerjeve të mëdha: Një pjesë e konsiderueshme e qytetarëve në rajonin Adria po i anulojnë abonimet dhe anëtarësimet mujore dhe po i shtyjnë blerjet ose investimet e rëndësishme. Kjo vlen për rreth gjysmën e popullsisë në pothuajse të gjitha vendet e rajonit.
• Optimizimi i shërbimeve dhe heqja dorë nga gjërat jo-esenciale: Rreth gjysma e konsumatorëve në Kosovë (52%), Slloveni (49%) dhe Serbi (48%) po kërkojnë në mënyrë aktive ofrues më të lirë shërbimesh. Një përqindje e ngjashme e qytetarëve në Slloveni, Kosovë dhe Kroaci (46–49%) po heqin dorë me vetëdije nga produktet që nuk janë të domosdoshme.

RËNIA E STANDARDIT: JETA ËSHTË MË E VËSHTIRË SE PARA VITIT 2020

Ekziston një pajtim i gjerë në rajon se cilësia e jetës është përkeqësuar në krahasim me periudhën para vitit 2020. Më pesimistët rezultojnë banorët në Bosnjë e Hercegovinë (56%) dhe Serbi (55%), të ndjekur nga Kroacia (53%) dhe Maqedonia e Veriut (52%). Kjo përqindje është paksa më e ulët, por mbetet ende e lartë në Slloveni (41%). Numri më i vogël i atyre që e shohin jetën e tyre më keq se para vitit 2020 regjistrohet në Malin e Zi dhe Kosovë – rreth një e treta e popullsisë.

Hulumtimi #Newnormal vëzhgon reagimet e publikut ndaj zhvillimeve të ndryshme dhe jetës së përditshme.Data: 18–21 nëntor 2025. Metoda: Anketë online përmes panelit Jazvem/Opinia.club, me një mostër përfaqësuese të moshave 18 deri në 75 vjeç. Madhësia e kampionit sipas vendeve: Slloveni (n=511), Kroaci (n=508), Bosnjë e Hercegovinë (n=515), Serbi (n=514), Kosovë (n=505), Mal i Zi (n=302), Maqedoni e Veriut (n=515).

Edhe aftësia për të kursyer është shqetësuese: Në Maqedoninë e Veriut dhe në Malin e Zi, vetëm një pjesë e vogël e njerëzve (14–16%) arrijnë të kursejnë aq sa më parë. Në vendet e tjera, kjo shifër luhatet mes 20–30%, me përjashtim të Sllovenisë, ku përqindja e atyre që kanë ruajtur të njëjtën aftësi kursimi është më e larta (42%). Sidoqoftë, ata që arrijnë të kursejnë më shumë se më parë përfaqësojnë vetëm rreth 10% në të gjitha vendet e përfshira në hulumtim.

Hulumtimi #Newnormal vëzhgon reagimet e publikut ndaj zhvillimeve të ndryshme dhe jetës së përditshme.Data: 18–21 nëntor 2025. Metoda: Anketë online përmes panelit Jazvem/Opinia.club, me një mostër përfaqësuese të moshave 18 deri në 75 vjeç. Madhësia e kampionit sipas vendeve: Slloveni (n=511), Kroaci (n=508), Bosnjë e Hercegovinë (n=515), Serbi (n=514), Kosovë (n=505), Mal i Zi (n=302), Maqedoni e Veriut (n=515).

###

Rreth Hulumtimit

Gjatë citimit të burimit, ju lutemi përdorni formatin e mëposhtëm (formatin e rekomanduar):

Burimi: Hulumtimi Newnormal, 18–21 nëntor 2025, Slloveni (n=511), Kroaci (n=508), Bosnjë e Hercegovinë (n=515), Serbi (n=514), Maqedoni e Veriut (n=515), Kosovë (n=505) dhe Mal i Zi (n=302).

Hulumtimi #Newnormal është i pavarur dhe nuk financohet nga asnjë kompani, individ apo organizatë.

###

Përmbledhje e Metodologjisë

Studimi u realizua përmes një anketimi online duke përdorur panelin online Opinia.Club, duke siguruar një përfaqësim të gjerë dhe të besueshëm të popullsisë në secilin vend.

• Periudha e anketimit: 18 – 21 nëntor 2025.
• Shtetet e përfshira: Sllovenia (n=511), Kroacia (n=508), Bosnja e Hercegovina (n=515), Serbia (n=514), Maqedonia e Veriut (n=515), Kosova (n=505) dhe Mali i Zi (n=302).
• Popullata e anketuar: Grupmoshat nga 18 deri në 75 vjeç.